Pa Mochtar Kusumaatmadja

Ku: Imas Rohilah

(Gambar tina commons.wikimedia.org) 

Pa Mochtar Kusumaatmadja (dibaca Mohtar Kusumaatmaja) lahir di Jakarta, kaping 17 Pébruari 1929.

Dina taun 1955 Pa Mochtar namatkeun atikan di Universitas Indonesia. Lajeng neraskeun ka Universitas Yale di Amérika Serikat, tamat taun 1958. Neraskeun kana program doktor di Universitas Pajajaran, tamat taun 1962. Teras sakola deui di Universitas Harvard antawis taun 1964-1966. Neraskeun deui di Universitas Chicago antawis taun 1965-1966. Sadayana dina widang hukum.

Pa Mochtar aktip dina rupi-rupi organisasi, sapertos Komisi Hukum Internasional, Déwan Kelautan Nasional, sareng nu sanésna deui.

Ti ngawitan Universitas Padjajaran diadegkeun, Pa Mochtar tos ngadosénan di dinya. Taun 1969 anjeunna janten guru besarna. Taun 1970 jeneng rektorna. Pa Mochtar ogé kantos janten anggota Dewan Pertimbangan Agung. Kantos jeneng Menteri Kehakiman ti taun 1974 dugi ka taun 1978. Jeneng Menteri Luar Negeri  salami dua périodeu antawis taun 1978 dugi ka taun 1988. Anjeunna ogé kantos janten Ketua Komisi Demarkasi wates antara Irak-Kuwait. Pa Mochtar ngadegkeun kantor pengacara Mochtar, Karuwin, & Komar.

Pa Mochtar téh akademisi sareng ahli diplomasi. Nalika janten menteri luar negeri, anjeunna sering ngawakilan Indonésia dina rupi-rupi forum Internasional. Di antawisna ngawakilan Indonésia dina sidang PBB perkawis Hukum Laut Internasional di Jenewa sareng New York. Ngawakilan Indonésia dina Konferénsi Hukum Laut di Jenewa sareng Colombo.

Pa Mochtar Kusumaatmadja ageung jasana perkawis Wawasan Nusantara. Saur anjeunna nagara Républik Indonésia téh nagara kapuloan. Ku kituna laut-laut anu aya di antara pulo-pulo di Indonésia, mangrupa hak Indonésia sadayana. Teu meunang warga nagara lian sakohoyong asup.  Ku jasana Pa Mochtar, wilayah laut anu dikawasa ku Indonésia janten ngalegaan.

Pa Mochtar sering ngadugikeun gagasanana dina karangan. Buku karangan anjeunna di antawisna Pengantar Hukum Internasional, Hukum Laut Internasional, Bunga Rampai Hukum Laut, sareng nu sanésna.

(Gambar tina commons.wikimedia.org)

Pa Mochtar téh seneng pisan kana musik klasik. Anjeunna tos biasa ngupingkeun musik klasik karya-karya Mozart, Beethoven, atanapi Haydn. Upami nyaba ka mancanagara, anjeunna sok sumping kana pintonan musik klasik. Ku jalaran seneng musik klasik, anjeuna ngadegkeun grup Nusantara Chamber Orkestra.

Panineungan anu napel dina émutan Pa Mochtar nya éta piul pamaparin Ibu Sud. Ibu Sud téh réréncangan sakola biangna. Ibu Sud kawentar sering nyiptakeun lalaguan kanggo marurangkalih. Ibu Sud mahér ngését biola (piul). Nya Ibu Sud anu mirig lagu Indonésia Raya dina Kongres Pemuda  kaping 28 Oktober 1928.  Tah piul éta téh dipaparinkeun ku Ibu Sud ka Pa Mochtar dina taun 1994. Éta piul janten tawis katineung anu ageung ajénna. Dugi ka ayeuna Pa Mochtar teu uningaeun, ku naon éta piul dipaparinkeun ka anjeunna.

(Diropéa tina Setiawan, Hawe. 2005. “Pa Mochtar, Diplomasi, jeung Piul” dina Cupumanik Nomer 25/2005. Bandung: Yayasan Kebudayaan Rancage jeung sumber lianna)